NƏRƏKİMİLƏRİN GƏLƏCƏK NƏSİLLƏR ÜÇÜN QORUNMASI

Ölkəmizin müxtəlif məktəblərinin şagirdləri üçün keçirilən təlim-seminarın təşkilatçıları məhz bu şüarla çıxış etdilər

Bu günlərdə Sumqayıt şəhərinin N11 saylı orta məktəbində "Saniya" humanitar-ekoloji agentliyinin ekoloji təhsil proqramı çərçivəsində nəzəri və praktiki təlim-seminar keçirildi. Bu təlimin mövzusu ABŞ Səfirliyinin demokratiya komissiyasının dəstəyi ilə "Vətənə qayıdan nərəni qoruyaq" idi. Bizi məktəbin direktoru Ofeliya Babayeva mehribanlıqla qarşıladı və kifayət qədər yaxşı təchiz olunmuş təlim mərkəzinə apardı, orada da şagirdlərlə görüşdük...

Proqramın rəhbəri, eyni zamanda "Saniya"nın direktoru Elçin Sərdarov şagirdlərə 300-350 milyon ildən çox yaşı olan ən qədim balıq növləri - nərəkimilərin elmi, iqtisadi və tibbi dəyəri, həmçinin IUCN siyahısına daxil edilmiş nəsli kəsilməkdə olan növ - bölgə haqqında danışdı. Məlum olduğu kimi, dünya bazarında həm qara kürü, həm də balığın özü yüksək qiymətləndirilir. Nərəkimilərin üzmə qovuğundan alınan yapışqan üzüm şərablarının ən yaxşı durulducusudur, xordadan alınan məhsul isə bərpa işlərində istifadə olunur. Erkəklərin toxumluqlarından çox dəyərli tibbi preparat - antiheparin alınır ki, bu da ürək-damar əzələlərində aparılan cərrahi əməliyyatlarda tətbiq edilir.

Şagirdlərə "Sizin nərəyə təsiriniz" adlı buklet-vəsait təqdim olundu. Burada şagirdlərin məqsədi - nərəni qorumaq üçün torpağın və həyat keyfiyyətinin qorunması müəyyən edilib, nərəkimilər haqqında məlumat, fərdi fəaliyyət planlarının, nərəkimilərin həyatı üçün riskin və həyat keyfiyyətinin deqradasiyasının azaldılmasına yönəlmiş aksiyaların həyata keçirilməsinə dair tövsiyələr verilib.
Qeyd etmək yerinə düşər ki, məktəbin 8-ci və 10-cu sinif şagirdləri ətraf mühitin mühafizəsi baxımından kifayət qədər "hazırlıqlıdırlar" və Vətənimizin gələcək tərəqqisində öz rollarını dərk edirlər. Səkkizinci sinif şagirdləri - Mədinə, Elya, Jalə, Məryəm və Fidanın bizə dediyi kimi: "Bizim məqsədimiz ölkəmizin bioloji müxtəlifliyini qorumaqdır. Biz nərələri qorumalıyıq, çünki heç bir balıq fəsiləsi onlar qədər kommersiya əhəmiyyətinə malik deyil. Bunun üçün brakonyerliklə mübarizə aparmaq, şəhər kanalizasiyasını Sumqayıt sahillərindən uzaqlaşdırmaq, təmizləyici qurğular quraşdırmaq və nərələrin kürü tökməyə getdiyi çaylarda su elektrik stansiyalarının tikintisini qadağan etmək lazımdır."
"Nərəkimiləri qorumaq, çayları və dənizi müxtəlif çirklənmələrdən mühafizə etmək, brakonyerliklə mübarizə aparmaq üçün ölkənin Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi, Xıllı və digər balıqartırma zavodları, Su Polisinin brakonyerliklə mübarizə idarəsi ilə yanaşı şagirdlər və valideynlər, Xəzəryanı icmalar da su hövzələrinin və kürütökmə yerlərinin məişət və sənaye çirklənməsindən qorunması, nərənin qanunsuz ovunun izah edilməsi və qarşısının alınması üzrə maarifləndirmə işinə fəal qoşulmalıdırlar", - deyə E.Sərdarov şagirdlərə və müəllimlərə müraciət edərək bildirdi.
E.Sərdarovun sözlərinə görə: "Bu maarifləndirmə işinin daha səmərəli olması üçün biz Xıllı zavodu və "Saniya" ekoloji təhsil şəbəkəsinin üzvləri olan məktəb müəllimləri, ekoloji QHT-lər və eko-jurnalistlərlə tərəfdaşlıq şəraitində bu sahədə işin gücləndirilməsi üzrə birgə fəaliyyət planı hazırlayacağıq".
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin su hövzələrinin balıq ehtiyatlarının bərpası və mühafizəsi idarəsinin rəisi Rauf Hacıyev, Xıllı nərəkimilər balıqartırma zavodunun direktoru Zaur Salmanov, Azərbaycan DİN Su Polisinin brakonyerliklə mübarizə idarəsinin rəisi Fərhad Məmmədxanov tərəfdaşlığın inkişafını müsbət qiymətləndirir və nərəkimilərin mühafizəsi üzrə ekoloji maarifləndirmə sahəsində yeni əməkdaşlıq formalarının təşəbbüskarı olmağa çalışırlar.
N11 saylı məktəbdə "Saniya" proqramının rəhbəri E.Sərdarov və metodist, Bakının N86 saylı məktəbinin "Qafqaz" ekoloji dərnəyinin rəhbəri E.Orucov şagirdlərlə ekoloji viktorinalar və oyunlar, Sumqayıt bulvarının və sahilinin təmizlənməsi üzrə praktiki iş, çadırın qurulması və sökülməsi üzrə məşğələlər və s. keçirdilər. Şagirdlərə "Nərəkimilərin mühafizəsi" mövzusunda ən yaxşı inşa və rəsm müsabiqəsi elan olundu. Qaliblər üçün mükafat Neftçaladakı Xıllı nərəkimilər balıqartırma zavoduna səfər olacaq.
Direktorun tədris işləri üzrə müavini Olqa Bədəlova və biologiya müəllimi Valentina Levtina nərəkimilər haqqında faydalı və maraqlı məlumata, keçirilən viktorinalara görə təşəkkürlərini bildirdilər və nərəkimilərin mühafizəsi üzrə əhalinin ekoloji məlumatlandırılması və ekoloji təhsili sahəsində tərəfdaşlığın inkişafının əhəmiyyətini qeyd etdilər. N11 saylı məktəb nərəkimilərin mühafizəsinə dair stendlər və ssenari hazırlayıb və digər məktəblərlə birlikdə müsabiqədə və zavoda ekskursiyada fəal iştirak etməyə şad olacaq. Biologiya sinfinə simvolik hədiyyə - akvarium təqdim olundu. Növbəti səfərimizə qədər şagirdlər birlikdə gözəl balıqlar yetişdirməyi öhdələrinə götürdülər. http://zerkalo.az